|
|||||||
|
|
|
|||||
|
|
|||||||
SAĞLIĞI BOZAN DIŞ ETKENLER VE İLK YARDIM:
(ZEHİRLENME,SICAK VURMASI VE DONMALAR.)
AMAÇLAR:
1.Zehirlenme,sıcak vurması ve donmalarla ilgili tanımların bilgisini kazanabilme.
2.Vücut fonksiyonlarını olumsuz yönde etkileyen zehirli maddelerin tanınması ve tanımlanabilmesi.
3.Zehirlenme,sıcak vurması ve donma hallerinde gereken önlemleri alıp uygulayabilme.
4.Yanlış tedavi ve gecikmelerin doğuracağı olumsuz sonuçları açıklayabilme.
İŞLENECEK KONULAR:
1.Zehir ve zehirlenmenin tanımı nasıldır?
ZEHİR:Az miktarlarda olsa bile sindirim,solunum,ciltle temas veya vücuda enjekte edildiğinde(Dol.sis.)kimyasal etkileriyle vücuda kalıcı yada geçici hasar veren fonksiyonlarını bozan maddelere denir.
ZEHİRLENME:Zehirlerin herhangi bir yolla vücuda girmesiyle insanın organ yada sistemlerinde ortaya çıkan bozukluklara denir.
S.B.ZEHİR KONTROL MER. 0800-3147900(Ücretsiz) TADMER.0312-4311446
HİZBİM 0312-3118940
2.En çok görülen zehirlenme türleri hangileridir,zehirlenmelerde ilk yardım metodları hangileridir?
Solunum yolu ile zehirlenme:Karbonmonoksit,doğalgaz ve klor gibi gazların solunum yoluyla alınması ve zehirli gazın kana karışarak kanın oksijen taşıma yeteneğini yok eder,yoğun hücre harabiyetleri neticesinde ölümler mey.gelir.
İlk yardım: *Kazazede derhal açık havaya çıkarılır.
*Solunum yolu kontrol edilerek açık tutulur,solunum durmuşsa suni sol.yaptırılır.
*Şok tedbirleri alınarak hastaneye sevk edilir.
Sindirim yoluyla zehirlenme:İlaçlar,içecekler,kimyasal maddeler,zehirli bitkiler ve bozuk gıdaların ağız yoluyla alınması sonucu mey.gelir.
İlk yardım:Şuur açıksa önce bol su içirilir ve derhal kusturulur.Kimyasal sıvı solüsyonlar(ç.suyu,kuv.asit,benzin,gaz) içmişse kesinlikle kusturulmaz bol su ve süt içirilir,2 saat geçmişse müshil verilir,kusmuk örneğiyle birlikte hasta hast.ye gönderilir.
3.Köpek,arı,yılan akrep,örümcek sokma ve ısırmaları belirtileri ve ilk yardım:
Deri yolu ile zehirlenme:Tahriş edici kimyasal maddelerin,bitkilerin cilt,mukoza ve gözlere temasıyla hayvan ısırığı ve böcek sokmalarıyla mey.gelen zehirlenmelerdir.
Kızarıklık,döküntü ve ağrı şeklinde belirti gösterir.
İlk yardım:Giysi varsa çıkarılır,cildin kimyasal madde ile teması kesilir,bol su veya sabunlu suyla yıkanır.
Kedi ve köpek ısırıklarında bol su ile yıkanır,üzeri steril gazlı bezle kapatılarak hast.ye götürülür ve kuduz aşısı yaptırılır.
Zehirli yılan ısırıklarında hasta yatırılır hareketsiz kalması sağlanır,ısırılan alan sabunlu su veya suyla yıkanır.Isırılan bölge alttan ve üstten turnike ile bağlanır.Isırık bölgesi kalp seviyesinin altında tutulur(Zehirin vücuda dağılmaması için).30 dakika içinde sevk edilmezse zehir emilerek dışarı atılmalıdır.
Sokmalar:Akrep,örümcek ve zehirli bazı böceklerin sokmasıyla sokma yerinde kızarıklıklar,şişme ani ağrı ve ısı artışı mey.gelir.Su ile yıkanır soğuk tatbikatı yapılır.
4.Güneş ve sıcak vurması oluş şekli,belirtileri ve ilk yardım :
İnsanların uzun süreli güneş altında sıcak kapalı ortamlarda kalmasıyla vücut ısıları yükselir ve bu durum beyin hücrelerinin ölmesine yol açar.
Belirtileri;yüksek ateş,baş ağrısı,bilinç kaybı,bulantı kusma ve dolgun nabız görülür.
İlk yardım:*Serin yere alınır.*Sırayla ılık ve soğuk banyo yaptırılır.*Şuuru açıksa su ve tuz solüsyonu verilir,vücudun kaybettiği suyun ve tuzun kazandırılması sağlanır.
5.Soğuk vurması ve donmaların oluş şekli,belirtileri ve ilk yardım:
Soğuk havalarda uzun süre kalındığında vücudun açıkta kalan veya uç kısımlarında meydana gelen,ciltdeki uyuşukluk,hissizlik,şişme ve çatlama belirtileriyle ort. çıkan duruma soğuk vurması denir.
Genel donma:Titreme,halsizlik ,uyuma isteği ,yavaş vezayıf nabız,şuur kaybı,koma , kalp durması ve ölüm.
Lokal donma:Uyuşukluk,hissizlik,şiddetli ağrı ve gangren görülür.
İlk yardım:*Hasta kurulanır ılık bir yere alınır.
*Üstü örtülür uyumasına izin verilmez.
*Vücut ısısı yavaş yavaş yükseltilir,ılık içecekler verilir.
*Ilıktan sıcağa doğru banyo yaptırılır,donmuş ve gangren olmuş kısımlar asla ovulmaz.
(Ani doku ölümüne sebep olur.)
6.Elektrik çarpmasında ilk yardım uygulaması nasıl yapılır?
Daha önceki 5. Dersimizin kalp durması ve kalp masajı konusunda işlendi.
METODLAR:
1.Zehir,zehirlenme,sıcak vurması ve donmalar hakkında genel bilgi verilmesi.
2.Soru –cevap yöntemleriyle verilen bilgilerin alınmasıyla ilgili değerlendirme.
3.Konuya ilişkin olayların gösteri metodu ile aktarımı.
4.Uygulama ve yapılan tartışmalar.
ARAÇLAR:
1.Zehirlenmelere sebebiyet veren çeşitli maddeler(ilaç,gaz,zehirli bitki,bozulmuş yiyecek v.b.)
2.İlkyardım malzemesi
3.Konuya ilişkin film,slayt,resim,pano,v.b.
4.Kaynak kitaplar.
AHMET YILDIRIM................. İLK YARDIM ÖĞRETMENİ
SÜRÜCÜLÜKTE SAĞLIK YETERLİLİĞİ,SÜRÜCÜ RUHSAL SAĞLIĞI,SÜRÜCÜLÜKLE BAĞDAŞMAYAN DAVRANIŞLAR